Naprawdę nic nie musisz? Wszystko możesz?

14. Niedziela Zwykła, A; (Za 9,9-10); (Ps 145,1-2.8-11.13-14); (Rz 8,9.11-13); (Mt 11,25); (Mt 11,25-30); Winnica 5 lipca 2020.

Mój tata skończył cztery klasy szkoły podstawowej. Moja mama skończyła klas siedem. To byli mądrzy ludzie.

Rozumienie świata zaczyna się od rozumienia pojęć. Zechciejmy zatem pojąć czym jest inteligencja, czym jest wykształcenie a czym mądrość. Zechciejmy to pojąć, bo mimo tego, że rzeczy te będą mocno się przeplatać, są każde czymś innym.

Dawno temu, gdy wykształcenie dotyczyło wąskiej grupy ludzi, sam fakt wykształcenia mógł sugerować, że mamy do czynienia z jakąś elitą, z kimś mądrym.

Dzisiaj tak już nie jest a związane to jest z upowszechnieniem wykształcenia, także wyższego. Skoro w społeczeństwie, z natury rzeczy, są ludzie mądrzy i głupi, to skoro wszyscy są wykształceni, to znaczy, że wśród wykształconych będą i mądrzy, i głupi.

Dzisiaj, posiadane wykształcenie, nie jest świadectwem ani mądrości, ani inteligencji. Najwyżej przesłanką… i to cienką.

Inteligencja to wrodzone i rozwijane cechy człowieka pozwalające mu zapamiętywać, kojarzyć, wyciągać wnioski, uczyć się. Dawniej kojarzono inteligencję tylko z rozumem. Dzisiaj patrzy się na inteligencję szerzej, widząc choćby inteligencję emocjonalną. To tłumaczy dlaczego mózgole pracują często dla trójkowiczów ze szkoły. Ci ostatni może nie mieli pasków na świadectwie (raczej na tyłku), ale w życiu, wśród ludzi, w biznesie, radzą sobie często lepiej.

Bywa też tak, że za inteligencją nie idzie wykształcenie, bo nie było warunków, możliwości, nie doceniało się tego w rodzinie. I może ktoś o bardzo marnym wykształceniu być człowiekiem niezwykle inteligentnym.

I wreszcie mądrość. Przeplatać się będzie ona i z wykształceniem i z inteligencją, ale jest czymś innym. Można powiedzieć, że jest to wiedza ułożona według wartości. Jest to unikalna encyklopedia z sercem.

Sama wiedza, samo wykształcenie, inteligencja to nie jest jeszcze mądrość. Mądrości nabywa się doświadczeniem, wrażliwością i dobrocią.

Jest też pewien rodzaj mądrości, który wykracza poza ludzkie zasługi i osiągnięcia. Jest to mądrość dana z góry, wprost od Boga.

Czasem jest to jakiś szczególny dar, ale najczęściej jest to po prostu dobre czyste sumienie i zdrowy rozsądek.

W hierarchii wartości ta mądrość dana z góry więcej waży niż wykształcenie, inteligencja czy ludzka mądrość.

I w tym duchu należy rozumieć słowa z Ewangelii: „Jezus przemówił tymi słowami: Wysławiam Cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je prostaczkom.” (Mt 11,25)

Słowo prostaczek nie jest najszczęśliwszym tłumaczeniem. W innych tłumaczeniach mamy tu niemowlęta. Słownikowe znaczenie to „niemowlę, dziecko, ktoś niewykształcony, ktoś nieuczony”. Ktoś nie ma wiedzy i wykształcenia, ale jako stworzenie Boże zachowuje proste, czyste sumienia i zdrowy rozsądek.

Właśnie, „proste, czyste sumienia i zdrowy rozsądek”, jako przewodnik życia.

Coraz mniej tego w świecie. To co było naturalne, proste, oczywiste, przestaje być takim. Nowa mądrość, według różnych pseudonauk, próbuje dokładnie odwrócić porządek świata.

Posłużę się jednym przykładem.

W Polsce ma powstać nowy serial dla Netflixa. Nieważny tytuł, chodzi o to, by uchwycić sposób myślenia twórców.

Scenarzystka i reżyserka tak mówi o filmie: chcę „opowiedzieć o młodych kobietach, które wiedzą, że nic nie muszą, a mogą wszystko”.

Jeszcze raz: „wiedzą, że nic nie muszą, a mogą wszystko”.

I jeszcze raz: „wiedzą, że nic nie muszą, a mogą wszystko”.

Zobaczcie jak to jest. Mądrość taką głosić będą seriale, szeroko pojęta kultura, uczyć tak będą w szkołach i na uczelniach, wychowywać dzieci i młodzież, głosić prawa do tego.

I nikt się nawet specjalnie temu dziwić nie będzie, ani wstydzić.

A powinien.

Tymczasem prosty człowiek o czystym sumieniu i zdrowym rozsądku powie: zaraz, zaraz, „nic nie muszą?” Naprawdę?! Przecież to piramidalna bzdura! I kobieta, i mężczyzn, każdy z nas, ma pewne obowiązki, powinności, które każą mu, wewnętrznie zmuszają do czynienia takich a nie innych rzeczy, podejmowania takich a nie innych decyzji.

Nic nie musisz? Otóż nie, właśnie, że musisz wiele – dochować wierności, dotrzymać słowa, być prawdomówny, uczciwy, prawy, solidny.

Jak dziecko ci płacze, to musisz się nim zająć. Jak jesteś mężczyzną to masz chronić i bronić dzieci i kobiety, to jest twoja powinność. Jak statek tonie, to musisz ustąpić miejsca w szalupie.

Jak ojczyzna jest zagrożona to masz jej bronić. Tak samo masz bronić wszystkich słabszych, złodziei łapać a kłamców demaskować. Nie możesz mówić „nie moja sprawa”.

Jeśli ktoś ci mówi: „nic nie musisz”, to nie ma racji. Masz wiele powinności i obowiązków. Gdy im się sprzeniewierzasz to grzeszysz, i to poważnie.

Ten sam prosty człowiek o czystym sumieniu i zdrowym rozsądku powie: zaraz, zaraz, „wszystko mogą?” Naprawdę?!

Jak można, bez cienia zażenowania, wciskać ludziom takie bajki?

Naprawdę wszystko możesz? To powiedz trąbie powietrznej, by skręciła w lewo. Powiedz do nowotworu – idź sobie. Powiedz umarłemu wstań. Stań między armiami i powiedz, że teraz będzie pokój.

Naprawdę wszystko możesz?

Litości! Proszę o choć odrobinę skromności. Nawet nie skromności, szczyptę realizmu.

„Wysławiam Cię, Ojcze, Panie nieba i ziemi, że zakryłeś te rzeczy przed mądrymi i roztropnymi, a objawiłeś je prostaczkom.” (Mt 11,25)

Można wierzyć w to, że nic się nie musi i wszystko można. Prowadzi to jednak do gorzkich rozczarować, bolesnego zderzenia ze ścianą. Oszczędźmy sobie tego.

Troszczmy się i wołajmy do Boga o czyste i prawe sumienie, o zdrowy rozsądek. Wołajmy o tę prawdziwą mądrość, która płynie z góry.

---